1399/08/08 | |
  

 

 



کانال رسمی آینانیوز در تلگرام


   مطالب پر بحث هفته   
«تومان» واحد پول ملی می‌شود(1 نظر)
حاجی‌زاده: مجموعه‌های مختلف سپاه برای مقابله با کرونا به دولت کمک می‌کنند(1 نظر)
حزب‌الله عراق اطلاعات تازه‌ای درباره ترور سردار سلیمانی منتشر کرد(0 نظر)
سید حسن‌نصرالله: ترامپ بزرگترین دروغ‌گو در قضیه کروناست/ ایران نیازی به کمک آمریکا ندارد(0 نظر)
دیلی‌بیست: آمریکا نظام درمان ایران را تحت فشار حداکثری قرار داده است(0 نظر)
رهبر معظم انقلاب سال ۱۳۹۹ را سال «جهش تولید» نامگذاری کردند(0 نظر)
روحانی: سال ۹۹ سال افتتاح طرح‌های بزرگ و تحول در زندگی مردم خواهد بود(0 نظر)
پیام روحانی به مردم آمریکا/خصومت با ایران تاثیر مستقیم بر مبارزه همه کشورها با کرونا دارد(0 نظر)
وزیر دفاع: کارهای ویژه‌ای در حوزه موشکی انجام می‌دهیم/ سرجنگی موشک‌ها قدرتمندتر می‌شود(0 نظر)
نامه منتخبان مردم به رهبر انقلاب/ مجلس یازدهم زمینه‌های «جهش تولید» را فراهم می‌کند(0 نظر)
ظریف: کشور‌های همسایه بهترین مقصد کالاهای ایرانی هستند/ رایزنی برای توسعه صادرات پس از کرونا(0 نظر)
پرده‌برداری نیروی هوافضای سپاه از «فرماندهی فضایی»/ سپاه چگونه وارد عرصه فضا شد؟(0 نظر)
نماینده ولی‌فقیه در نیروی دریایی سپاه: اوج افتخار ارتش مرهون فداکاری شهدای والا مقام است(0 نظر)
آزمون گواهینامه رانندگی در آلمان به فارسی برگزار میشود (0 نظر)
مبارزه با زمین‌خواری در آذربایجان‌غربی با افزایش نظارت میسر می‌شود(0 نظر)
فارن‌پالیسی: ترامپ عجولانه دنبال یکسره کردن کار برجام پیش از انتخابات است(0 نظر)
جهانگیری: نهادهای فرهنگی باید تحت نظارت دولت باشند/ ضرورت بازنگری در بودجه فرهنگی کشور(0 نظر)
وزیر کشور: فرهنگ‌سازی حجاب و عفاف برعهده دستگاه‌های اجرایی است(0 نظر)
نرخ‌های سود سپرده افزایش یافت/ احیای سپرده 2 ساله با نرخ سود 18 درصد(0 نظر)
سعید سیاح، حقوقدان: نماینده حق دارد در همه مسائل داخلی و خارجی کشور اظهار نظر کند(0 نظر)

   مطالب پر بیننده ماه گذشته   
پرده‌برداری نیروی هوافضای سپاه از «فرماندهی فضایی»/ سپاه چگونه وارد عرصه فضا شد؟
ظریف: کشور‌های همسایه بهترین مقصد کالاهای ایرانی هستند/ رایزنی برای توسعه صادرات پس از کرونا
«تومان» واحد پول ملی می‌شود
آزمون گواهینامه رانندگی در آلمان به فارسی برگزار میشود
نماینده ولی‌فقیه در نیروی دریایی سپاه: اوج افتخار ارتش مرهون فداکاری شهدای والا مقام است
مبارزه با زمین‌خواری در آذربایجان‌غربی با افزایش نظارت میسر می‌شود
فارن‌پالیسی: ترامپ عجولانه دنبال یکسره کردن کار برجام پیش از انتخابات است
جهانگیری: نهادهای فرهنگی باید تحت نظارت دولت باشند/ ضرورت بازنگری در بودجه فرهنگی کشور
وزیر کشور: فرهنگ‌سازی حجاب و عفاف برعهده دستگاه‌های اجرایی است
نرخ‌های سود سپرده افزایش یافت/ احیای سپرده 2 ساله با نرخ سود 18 درصد
بیانیه حزب‌الله درباره تحولات در مرز‌ لبنان با فلسطین اشغالی
اراده معطوف به پلیس
«اهل کوفه » را بهتر بشناسیم 
تحلیلی بر کنکور سراسری
شانس پیروزی ۷۱ درصدی بایدن برای پیروزی در انتخابات در یک نظرسنجی جدید
مدلینگ در ایران
پیر مجاهد انقلاب اسلامی را بشناسیم
من منچستریونایتد را دوست دارم
چرا مردم عراق در شهادت امام حسین (ع) سکوت کردند؟
سینمای مجیدی و دفاع از ارزشهای دینی
روایت آن 23 نفر و آن یک نفر دیگر را ببینیم
درس های مولانا به مردمان عصر ما

  

[Atorpatdate] نظرات: 0 نمایش: 203 تعداد امتیاز: 3   (Article Rating)

«اهل کوفه » را بهتر بشناسیم 



«اهل کوفه » را بهتر بشناسیم 

بررسی جامعه شناختی رفتار کوفیان در زمان قیام امام حسین (ع)

آینانیوز-شاهرخ احمدزاده؛ در ادبیات شیعی اهل کوفه بودن مذمت شده و به خیانت پیشگان ، کوفی گفته می شود و همیشه صفاتی را بر این مردم تعریف کرده و اوصاف خائنین را با خصلت های مردم کوفی می سنجیدند
تحلیل  ما در این مقال کاوش جامعه شناختی مردمان کوفی زمان اتفاقات مهم تاریخ اسلام می باشد که در مقدمه به معرفی این شهر مهم تاریخی می پردازیم .
شهر کوفه به دستور عمر بعد از پیروزی سعد وقاص بر لشکر ایران بنا گردید و سعد لشکرش را که از قبایل مختلف بود در این شهر اسکان داد و کوفه شهری پادگانی شامل امرا فرماندهان و جنگجویان از طوایف مختلف عرب بود ارتشیانی که از بیت المال می خوردند و باید به هنگام جنگ آماده نبرد می شدند حال مردمانی تنبل و منفعل بودند که داد حضرت علی (ع)را در آورده بودند لذا می فرماید کاش شما را نمی دیدم و نمی شناختم شناختی که برای من پشیمانی و حزن اندوه به دنبال داشته و بعد حضرت در خطبه 25 آنان را نفرین می کند
مذمت کوفیان در کلام امیرالمومنین
برای علاقه مندان تحلیلی تاریخ اسلام بخصوص قیام حضرت امام حسین (ع) شرح خطبه 25 و 29 و خطبه معروف قاصعه (192) توصیه می گردد اگرچه شرح این خطابه های بلند ودرد آور حضرت در مجال عرضه این ناقص الفهم نیست اما برای تحلیل آنچه در سطور بعدی در شناخت خصوصیات این جماعت بیان خواهم داشت ضرورت دریافت این کدهای فهمی برای خواننده سطور لازم است .
«ای مردمی که بدن هایتان جمع است و خواسته هایتان با هم اختلاف دارد »
«قسم به خدا فریب خورده کسی است که فریب شما را بخورد»
 «خدا بکشد شما را به خدا شما پرکردید قلب مرا از چرک غیظ و خشم جرعه جرعه به من آشاماندید جرعه های غصه را ..... تا حدی که گفتید علی بن ابیطالب مرد شجاعی است اما علم جنگ ندارد »
«ای شما که شبیه مردان هستید اما مرد نیستید حلم شما چون اطفال است و عقل شما چون زن های تازه عروس است »
«ای کوفه اگر بنا است فقط تو باشی آن هم با این همه گردبادها و اختلافات داخلی خدا رویت را سیاه کند »
«خدایا این جمعیت از اصرار من برحق خسته شدند من هم از این جماعت خسته  شدم من آنها را ناراحت کردم آنها نیز مرا  خدایا عوض اینها رفیق های بهتری به من بده »
وقتی مردم قابلیت و استعداد این را نداشته باشند که رهبر عادل حق گو بر آنها حکومت کند اینجا نفرین می شوند « و بدتر از من به آنها بده »
«خدایا دل اینها را آب کن »
حضرت به جای مردمان کوفی از خداوند هزار اسب سوار از طایفه فراس بن غنم داده شود
این فرمایشات حزن آلود امیرالمومنین در خطبه های 29 و 25 روشن است و البته خطبه قاصعه که امیر المومنین (ع) سوار بر شتر در تحقیر صفات شیطان ، مردم کوفه را در اواخر عمر مبارکشان نکوهش نموده است که مطالعه آن علاوه بر دستاوردهای اخلاقی در شناخت خصوصیات این مردم مهم می باشد .

کوفه شهر ملوک الطوایفی بود شهری متعلق به ارتشیان با هر درجه ومقام تا سربازی پیاده از هر قبیله و عشیره در عرب که در فرهنگ عرب عشیره و قبیله برایشان مهم بود و هر مسئله ای که عصبیت قبیله ای را تحریک می کرد برای مردمانی که روحیه تفاخر به قبیله را داشت همیشه با جنگ و نزاع همراه بود امام علی (ع) از این فرهنگ به ستوه آمده بود و در خطبه قاصعه (192) قصد شکستن این تعصب قبیله ای را داشت
حضرت در اول خطبه می فرماید شیطان اولین کسی بود که دارای تکبر بود بر آدم فخر فروخت و دراثر همین استکبار ملعون ازل و ابد شد »
حضرت علی (ع)در ادامه خطبه می فرمایند آتش عصبیت که در قلب هایتان پوشیده است خاموش کنید و می فرمایند ریشه این عصبیت ها از شیطان است .
علاوه بر امام علی (ع) حضرت زینب (س)در خطبه معروف خود به کوفیانی که در اندوه امام حسین (ع) می گریستند  نفرین کنان فرمود « دیده هایتان از گریه تهی باد »
امامان و بزرگان شیعی در ذم اهل کوفه سخنانی را بیان فرموده اند .

با مروری بر وضع اجتماعی کوفه درصدد تحلیل نوسانات رفتاری این جماعت کوفی هستیم و سرگذشت عدم یاریگری امام حسین (ع) را با توجه به شناخت تاریخی از این مردم به صورت خلاصه بررسی کنیم
- انزوا و اگاهی
کوفه در جنگ های جمل و صفین و نهروان سرخورده و شکست های پیاپی در زمان حاکمیت امام علی (ع) را داشت آنان برای گریز از جنگ روحیه مصالحه جویی و انزوا طلبی را پیش گرفته بود
از طرفی جنگ های روی داده به آنها ثابت کرده بود هرکس پیروز کارزار می شود مخالفین خود را از دم تیغ می گذراند و از همه حقوق محروم می کند به همین خاطر در اوضاع بی ثباتی آنان مردمانی حسابگر و آینده نگر شده بودند این باعث مسامحه نفاق و دودلی در حد شدیدتر شده بود حکومت عثمان و انقلاب مردم بر علیه او حکومت امام علی (ع)جنگ های جمل و صفین و نهروان و حکومت

معاویه مردمان کوفه را اگاه به مسائل سیاسی نموده بود شاید به عمین دلیل در دعوت از امام حسین (ع) پیشقدم شدند .

  عدم همبستگی

کوفه به مدد کشورگشایی اعراب در شرق به شهر تجاری تبدیل شد  شهر مهاجر  پذیر شد  و  فاقد هر  گونه همبستگی بود که شهرهای دیگر عراق داشتند

ارزشها رنگ باخته بود
وارونگی ارزشهای اسلامی در کوفه که شاهد جنگ های بسیاری با بیگانگان سپس قتل عثمان و جنگ معاویه و عایشه با حضرت علی (ع) بود و در ادامه جنگ پیشانی پینه بسته ها در نهروان و صفین  و در نهایت رویایی  دو تن از صحابه طلحه و زبیر با حضرت علی (ع) برای نسل دوم کوفه دیگر ارزش ها و اخوت اسلامی رنگ باخته بود.

عدم شناخت واقعی

نسلی که در زمان قیام امام حسین (ع) زندگی می کرد حکومت استبدادی معاویه را تجربه کرده بود و اسلام ظاهری بنی امیه را شاخصه حکومت اسلامی قرار داده بود و کمی سن بالاها حکومت عثمان را درک کرده بودند عده ای کم فرتوت سالخورده محافظه کار حکومت پیامبر را به یاد داشتند نسل اولی های که تلاشی برای امر به معروف نداشتند و جوانانی که به تبلیغات و بدعت های معاویه دل بسته بودند .
این مردمان امام حسین (ع) را فرزند رسول اکرم (ص) تکریم می کردند اما ضمن  دعوت او را در مصائب تنها گذاشتند
چنانکه بسیاری از مردم زمانه ما برای آن حضرت تعزیه برپا می کنند فقط آن قدر می دانند امام فرزند امیرالمومنین و حضرت فاطمه (س) و نوه رسول اکرم (ص) می باشد که شابسته تقدس است و بدست ماموران یزید بن معاویه به شهادت رسیده است و دیگر هیچ و تن به شناخت معرفتی قیام و نهضت عاشورا نمی دهند

تغییر اعتقادی مردم

اصل تغییر نسل ها در گذر زمان و براساس آموزه های دستگاه حاکمیت و آموزش های رسمی و غیر رسمی بر کسی پوشیده نیست در این فرایند تغییر انسانی می تواند از اوج ایمان به حضیض ریا و بی عاطفگی سقوط کند و یا بالعکس باشد
حال انسانها در گذر دوران یکی نمی ماند سخت است بر محور ارزش های پنجاه سال گذشته در عصر گمگشتگی ماند صحابه چون طلحه و زبیر  و یاری چون عایشه نماندند چه انتظاری از نسل جوان مانده در منکرات تبلیغاتی معاویه که از اسلام فقط سلام و صلوات بر پیامبر (ص) را برای عوام فریبی و نماز ظاهری برای ریا می دانند

نسل بی ایمان
روح همبستگی و تعاون جای خود را به رقابت همچشمی وگرگ صقتی داده  نسلی که در زمان پیامبر (ص) کاسه آب را در حالی که تشنه بودند نمی نوشیدند دست به دست به دوستان خود می رساندند و وقتی جام آب دوباره برمی گشت همه جان داده بودند فرزندانشان امروز آب به روی امام حسین (ع) اهل بیت معظمش می بندند .

مسلمان واقعی نبودند

وقتی پیامبر اکرم (ص) مکه را فتح کرد عده ای از مشرکین از ترس ایمان آورده بودند تحول شخصیتی و شئونات حیات اجتماعی برخی از آنها اتفاق نیافتاده بود لذا استعداد بازگشت به ارزش های منحط نظام پیشین را درسر داشتند بلافاصله بعداز فوت پیامبر در حالی که پیکر وی بر زمین مانده بود مساله جانشینی مطرح شد و واقعه روشن تر از آفتاب غدیر خم را فراموش کرده برتری قومی قریش از طرف ابوبکر مطرح گردد تا سرانجام قوم گرایی و قبیله گرایی که در میان کوفیان یک هنجار گروهی مطرح می شد بعد از پنجاه سال خاندان ابی سفیان به خونخواهی کشتگان بدر فرزند رسول خدا را ذبح کنند و حرمت بشکنند در حالی که خطبه به نام جد بزرگوارش می خواندند

نفاق

نفاق و فرصت طلبی هم از توبره خوردن و هم از آخور تناول کردن خاصه جماعت کوفی صفت است .در تملق و خوش خدمتی زیاده روی می کنند هزاران تن از مردم کوفه در اثر تهدید و ارعاب و تطمیع بخاطر رفع سوظن حکومت یزید و تامین خودشان همراه عمر بن سعد به کربلا می روند و برای تخریب روحیه یاران امام حسین (ع) و القای همراهی با یزید عرض اندام می کنند مردم نادانی که سیاه لشکر سعد در مشارکت قتل فرزند و اهل بیت امام شدند

فرصت طلبی

در میان دعوت کنندگان امام حسین (ع) همه درد دیانت و برقراری عدالت نداشتند  برخی هوای تبدیل کوفه به مرکزیت خلافت رونق تجارت  برخی شهرت طلبی و نام آوری را در سر داشتند اینها سریع تر از همه عناصر دیگر مردد شده و دچار تزلزل شدند

ساده لوحان نادم
عدهای هم  ساده دل کنارگیری از جنگ و یاوری را به باور خود به نفع اتمام جنگ و بازگشت امام و محول کردن به موعد مناسب دیگر می دانستند اینان بعدها نادم و به خونخواهی برآمدند عذاب وجدان دیدند و خود را ملامت کردند و وقتی اسیران کربلا و حالت و نفرین حضرت زینب را دیدند و شنیدند بیشتر پشیمان شدند
جامع ترین کلام در مورد مردم کوفه کلام فرزدق شاعر معروف عرب است که وقتی با امام روبرو آمد وقتی از وضع کوفه پرسید فرزدق گفت : دلهای مردم با تو و شمشیرهای آنها بر تو ست

عقیده محکم نداشتند
کلام گهر بار امام حسین (ع) در مورد این دسته از جماعت که فرمودند الناس عبید الدنیا  اینها مردمان اعتقادی نیستند فاقد اگاهی عمیق هستند آنان دین را تا آنجا می خ

واهند که زندگی خود را سروسامان بدهند و زمان آزمایش دینداران اندک می شوند زندگی خودشان بر همه چیز مقدم است و آنان که زندگی را بر همه چیز جز عقیده مقدم می دارند اندک هستند و این همان پیامی است امام حسین (ع) ابلاغ کرد ان الحیات عقیده و جهاد
آنان که زندگی را همسنگ عقیده می دانند در میدان ابتلا گرفتار تعارض شده به سوی می غلتند .محاصره کنندگان کاخ عبیدالله گفتند به خانه بازگردیم و نظاره کنیم تا چه شود !

نخبگان با توده ها همراه نشدند

نخبگان مدینه امام را همراهی نکردند توده ای مردم را همراهی نکردند در گوشه ای خزیدند و حرکت امام را نظاره گر شدند در حالیکه با بسیج اقلیت های وفادار و سازمان یافته نخبگان می توانستند خوف برجان حاکمیت فاسد بیندازند

مردد بودند

جلسه ای که در منزل سلیمان بن صرد تشکیل شد از بیم دو دلی مردم کوفه برای دعوت از امام به جلسه اقرار گیری منتهی شد و اصرار بر اینکه واقعا بر پیمان خود خواهید ماند این جنبش عظیم می تواند سرنوشت عراق و ایران را تغییر دهد مبادا سستی و کاهلی ورزید
آنان در شرایط عادی مرد میدان عمل شدند و پیمان بستند اما روز وعده در برابر وسوسه ها ریزش داشتند از میان این جماعت پیرمردی از نسل اول مانند حبیب و هانی بن عروه تا پای جان ایستادند و دیگر کوفیان جفا نمودند .

مطالب بالا مروری ناقص از اطلاعات و آموخته های نویسنده بر رفتار شناسی اجتماعی مردم کوفه بود امید است مورد مقبول حق و در جهت تبیین شاخصه های حرکت های اسلامی و همراهی امت اسلام موثر باشد و در جهت ذم شعار چندین ساله انقلابی ما اهل کوفه نیستیم به زوایای تنهایی ولی و لزوم ولایت مداری ما با بصیرت اسلامی و بینش حسینی بیافزاید

در مجال دیگری بر آن هستم به این فرضیه و سوال جوابی در خور پیدا کنم چرا مردم عراق که فسق فجور حاکمیت را می دیدند بر شهادت امام حسین (ع) ساکت ماندند و پاسخ را در عملکرد نخبگان و توده مردم کنکاش کنم

منابع
نهج البلاغه امیرالمومنین علی (ع)-ترجمه علامه محمدتقی جعفری  نشر دفتر نشر فرهنگ اسلامی
شرح خطبه های 25 و 29 از کتاب ترجمه و تفسیر نهج البلاغه امیرالمومنین حضرت علی (ع) نشر فرهنگ اسلامی
ص
تحف العقول نوشته ابن شعبه حرانی ، ترجمه و تصحیح  علی اکبر غفاری نشر قم

کد: 1562196
گروه: اجتماعی, سیاسی, مقالات, اخبار مهم, فرهنگی, تاریخی
TAGS : اورمیه, عاشورا, ارومیه, حسین, کربلا, کوفه, امام, شاهرخ, احمدزاده

مطالب مرتبط :
درس های مولانا به مردمان عصر ما آینانیوز- شاهرخ احمدزاده؛ مولانا کیست؟و چرا این‏چنین توجه جهانیان را به خود معطوف داشته است؟شناخت مولانا،هم‏چون سایر بزرگان این‏ سرزمین مقدس،مانند فرد...
روایت آن 23 نفر و آن یک نفر دیگر را ببینیم آینانیوز-شاهرخ احمدزاده؛ مهدی جعفری کارگردان و مستندساز موفق ایرانی خود یک جنگ زده است اهوازی متولد 1348 که جنگ را به خوبی لمس کرده است مهاجری به نجف ...
چرا مردم عراق در شهادت امام حسین (ع) سکوت کردند؟ آینانیوز- شاهرخ احمدزاده؛ پاسخ به سوال مقاله را در تبیین رفتار سه گروه از مردم عراق بررسی خواهیم نمود الف :نخبگان سیاسی ب : لشکریان ج : مردم ع...
مدلینگ در ایران   دیدارنیوز ـ سرویس اجتماعی: برای نوشتن گزارش سراغ فضای مجازی رفتم تا یکی از دغدغه‌های حداقل یک قشر از جامعه را بفهمم. عکس‌هایی با چهره‌هایی ز...
اراده معطوف به پلیس   آینانیوز-حامد عطائی؛ اصلا مگر کسی مخالف اجرای قانون است؟ آن هم قانونی که جلوی تخریب طبیعت و سرسبزی و منابعی که متعلق به نسل های آینده است را م...

امتیاز بندی

در حال حاضر هیچ نظری ارسال نشده است
ارسال نظر:

نام و نام خانوادگی (الزامی)

Email (not required)

وب سایت

Enter the code shown above:

  

  جستجو در اخبار   

Copyright 2015 www.ainanews.com